Đề kiểm tra giữa học kì I — Ngữ văn 9

Đáp án: A. Chính Hữu

"Đồng chí" là bài thơ nổi tiếng của Chính Hữu, sáng tác năm 1948, viết về tình đồng đội của người lính thời kháng chiến chống Pháp.

Đáp án: B. 1948

Bài thơ được Chính Hữu sáng tác đầu năm 1948, sau chiến dịch Việt Bắc thu đông 1947, in trong tập "Đầu súng trăng treo".

Đáp án: C. Tự do

"Đồng chí" viết theo thể thơ tự do, câu dài ngắn không đều, phù hợp diễn tả cảm xúc chân thực, mộc mạc của người lính.

Đáp án: D. Phạm Tiến Duật

Bài thơ do Phạm Tiến Duật sáng tác năm 1969, viết về những người lính lái xe trên tuyến đường Trường Sơn thời chống Mỹ.

Đáp án: A. Vầng trăng quầng lửa

Bài thơ nằm trong chùm thơ được giải Nhất cuộc thi thơ báo Văn nghệ 1969, in trong tập "Vầng trăng quầng lửa" của Phạm Tiến Duật.

Đáp án: B. Tuyến đường Trường Sơn thời kháng chiến chống Mỹ

Bài thơ khắc họa hình ảnh những chiến sĩ lái xe vận tải trên tuyến đường Trường Sơn ác liệt trong kháng chiến chống Mỹ.

Đáp án: C. Vùng mỏ Quảng Ninh

Năm 1958, Huy Cận có chuyến đi thực tế dài ngày ở vùng mỏ Quảng Ninh, từ đó viết nên bài thơ "Đoàn thuyền đánh cá".

Đáp án: D. So sánh

Câu thơ dùng từ "như" để so sánh mặt trời lúc hoàng hôn với hòn lửa đỏ rực, gợi cảnh biển hoàng hôn tráng lệ.

Đáp án: A. Đang du học tại Liên Xô

Bài thơ được Bằng Việt viết năm 1963 khi đang là sinh viên du học ngành Luật tại Liên Xô, nỗi nhớ bà và quê hương trở thành cảm hứng sáng tác.

Đáp án: B. Tình bà cháu, tình yêu quê hương và cội nguồn gia đình

Bếp lửa không chỉ là vật dụng quen thuộc mà trở thành biểu tượng cho tình bà cháu ấm áp, cho quê hương, cội nguồn mà người cháu luôn khắc ghi.

Đáp án: C. Năm chữ

"Ánh trăng" (1978) viết theo thể thơ năm chữ, nhịp điệu như lời tự tình, sâu lắng, phù hợp mạch cảm xúc suy ngẫm của bài thơ.

Đáp án: D. Sự thức tỉnh lương tâm, niềm ăn năn của con người trước quá khứ nghĩa tình

Ánh trăng im lặng nhưng như một lời nhắc nhở nghiêm khắc, khiến con người giật mình nhận ra sự vô tình, lãng quên nghĩa tình quá khứ của mình.

Đáp án: A. Ông Hai

Truyện xoay quanh tâm trạng ông Hai, người nông dân yêu làng, yêu nước sâu sắc, khi phải rời làng đi tản cư.

Đáp án: B. Ông Hai nghe tin làng Chợ Dầu theo giặc rồi vỡ òa khi tin được cải chính

Tình huống ông Hai bất ngờ nghe tin làng mình theo Tây rồi sau đó tin ấy được cải chính là tình huống thử thách, bộc lộ rõ nhất tình yêu làng gắn liền tình yêu nước của nhân vật.

Đáp án: C. Nguyễn Thành Long

"Lặng lẽ Sa Pa" (1970) là truyện ngắn của Nguyễn Thành Long, ca ngợi những con người lao động thầm lặng cống hiến cho đất nước.

Đáp án: D. Làm công tác khí tượng kiêm vật lý địa cầu trên đỉnh núi cao

Anh thanh niên sống và làm việc một mình trên đỉnh Yên Sơn cao 2600m, phụ trách đo gió, đo mưa, đo nắng phục vụ công tác dự báo thời tiết.

Đáp án: A. Nguyễn Quang Sáng

"Chiếc lược ngà" (1966) là truyện ngắn của Nguyễn Quang Sáng, viết về tình cha con sâu nặng của ông Sáu và bé Thu trong chiến tranh.

Đáp án: B. Vết thẹo dài trên má khiến ông Sáu không giống người cha trong tấm ảnh bé từng biết

Vì chiến tranh, mặt ông Sáu có vết thẹo do bị thương, khác với hình ảnh người cha trong tấm ảnh mà bé Thu từng thấy, nên em nhất quyết không nhận cha, thể hiện cá tính mạnh mẽ và tình yêu cha sâu sắc, nguyên tắc.

Đáp án: C. Người lính cách mạng trong hai cuộc kháng chiến chống Pháp và chống Mỹ

Cả hai bài thơ đều khắc họa hình ảnh người lính cách mạng — "Đồng chí" ở thời chống Pháp, "Bài thơ về tiểu đội xe không kính" ở thời chống Mỹ — với tinh thần lạc quan, tình đồng đội gắn bó.

Đáp án: B. Sự hòa quyện giữa chất chiến đấu và chất trữ tình lãng mạn trong tâm hồn người lính

Hình ảnh súng (biểu tượng chiến đấu) và trăng (biểu tượng lãng mạn, hòa bình) sóng đôi tạo nên vẻ đẹp vừa hiện thực vừa thi vị của người lính cách mạng.

Đáp án: D. Đều thể hiện đạo lý "uống nước nhớ nguồn", sự thủy chung với quá khứ và cội nguồn

Cả hai bài thơ đều lấy cảm hứng từ sự gợi nhắc quá khứ (bếp lửa, ánh trăng) để bày tỏ đạo lý ân nghĩa, thủy chung, nhắc nhở con người không được lãng quên cội nguồn.