Đề kiểm tra giữa học kì II — Ngữ văn 9

Đáp án: C. 1985

"Bến quê" được in trong tập truyện ngắn cùng tên của Nguyễn Minh Châu, xuất bản năm 1985.

Đáp án: B. Vẻ đẹp bình dị, gần gũi của quê hương mà nhân vật Nhĩ từng vô tình lãng quên

Bãi bồi quen thuộc bên kia sông mà Nhĩ chưa từng đặt chân đến tượng trưng cho những vẻ đẹp bình dị, gần gũi của quê hương, gia đình mà con người dễ vô tình bỏ qua trong những bôn ba cuộc đời.

Đáp án: B. Lê Minh Khuê

"Những ngôi sao xa xôi" (1971) là truyện ngắn của nhà văn Lê Minh Khuê, viết về những nữ thanh niên xung phong trên tuyến đường Trường Sơn.

Đáp án: B. Trinh sát mặt đường, phá bom, san lấp hố bom

Phương Định, Thao, Nho thuộc tổ trinh sát mặt đường, có nhiệm vụ đo khối lượng đất đá cần san lấp, đánh dấu và phá những quả bom chưa nổ trên tuyến đường Trường Sơn.

Đáp án: B. Nhân vật Phương Định, ngôi thứ nhất

Truyện được kể theo ngôi thứ nhất, qua lời của nhân vật Phương Định, giúp tái hiện chân thực và tinh tế thế giới nội tâm phong phú của nhân vật.

Đáp án: B. Tháng 11 năm 1980, khi nhà thơ đang nằm trên giường bệnh, không lâu trước khi qua đời

Bài thơ được Thanh Hải viết tháng 11/1980, khi ông đang bị bệnh nặng, chỉ một tháng trước khi qua đời, thể hiện tình yêu cuộc sống và khát vọng cống hiến đến hơi thở cuối cùng.

Đáp án: B. Khát vọng hòa nhập, cống hiến âm thầm, khiêm nhường cho cuộc đời chung

Ước nguyện hóa thân thành những sự vật nhỏ bé, bình dị (con chim, cành hoa) thể hiện khát vọng cống hiến âm thầm, khiêm nhường mà tha thiết cho cuộc đời chung của nhà thơ.

Đáp án: B. Năm 1976, khi lăng Chủ tịch Hồ Chí Minh vừa khánh thành, tác giả từ miền Nam ra viếng Bác

Năm 1976, sau khi đất nước thống nhất và lăng Chủ tịch Hồ Chí Minh khánh thành, Viễn Phương từ miền Nam ra Hà Nội viếng lăng Bác và sáng tác bài thơ này.

Đáp án: B. Ẩn dụ (ví Bác Hồ như mặt trời)

Hình ảnh "mặt trời trong lăng" là ẩn dụ ví Bác Hồ như mặt trời soi sáng, ca ngợi sự vĩ đại, trường tồn và ánh sáng lý tưởng cách mạng mà Bác mang lại.

Đáp án: B. Hương ổi phả vào trong gió se

Bài thơ mở đầu bằng "Bỗng nhận ra hương ổi / Phả vào trong gió se" — hương ổi chín và làn gió se lạnh là tín hiệu đầu tiên, gần gũi, dân dã báo hiệu thu sang.

Đáp án: B. Vừa tả thực (sấm cuối hạ bớt dữ dội) vừa hàm ý triết lí: con người từng trải sẽ vững vàng hơn trước biến động cuộc đời

Câu thơ vừa tả thực hiện tượng sấm cuối hạ đầu thu bớt dữ dội, vừa mang hàm ý triết lí sâu xa: con người từng trải, được tôi luyện ("hàng cây đứng tuổi") sẽ bình tĩnh, vững vàng hơn trước những biến động, thăng trầm của cuộc đời.

Đáp án: B. Dân tộc Tày

Y Phương là nhà thơ dân tộc Tày, quê ở Cao Bằng, thơ ông đậm chất miền núi, giàu hình ảnh cụ thể mà giàu sức khái quát.

Đáp án: B. Những người cùng quê hương, cùng dân tộc, cùng chung sống trên một miền đất

"Người đồng mình" là cách gọi mộc mạc, thân thương của người miền núi, chỉ những người cùng quê hương, cùng dân tộc, cùng sống trên một miền đất — mang đậm bản sắc văn hóa dân tộc Tày.

Đáp án: B. Bàn luận, làm sáng tỏ nội dung, ý nghĩa của một tư tưởng, đạo lý, từ đó rút ra bài học nhận thức và hành động

Nghị luận về tư tưởng, đạo lý yêu cầu người viết giải thích, phân tích, chứng minh, bàn luận về đúng — sai của một tư tưởng, câu nói, từ đó rút ra bài học nhận thức và hành động cho bản thân.

Đáp án: B. Giải thích — phân tích, chứng minh (đúng/sai, vì sao) — bàn luận mở rộng — rút ra bài học nhận thức và hành động

Bài nghị luận về tư tưởng đạo lý cần đủ các bước: giải thích khái niệm/câu nói, phân tích - chứng minh tính đúng đắn, bàn luận mở rộng (phê phán biểu hiện trái ngược), rồi rút ra bài học nhận thức và hành động.

Đáp án: B. Giải pháp đồng bộ: nâng cao nhận thức cá nhân, phối hợp giáo dục gia đình — nhà trường, cùng vai trò của xã hội và pháp luật

Giải quyết một hiện tượng đời sống phức tạp như bạo lực học đường cần giải pháp đồng bộ, toàn diện từ nhiều phía: bản thân học sinh, gia đình, nhà trường và xã hội, pháp luật, không thể chỉ dựa vào một biện pháp đơn lẻ.

Đáp án: B. Mở bài giới thiệu tác giả, tác phẩm; thân bài phân tích nội dung — nghệ thuật theo mạch cảm xúc; kết bài khái quát giá trị bài thơ

Bài phân tích thơ cần đủ ba phần: mở bài giới thiệu khái quát tác giả — tác phẩm — vấn đề nghị luận; thân bài phân tích nội dung, nghệ thuật bám theo bố cục hoặc mạch cảm xúc bài thơ, có dẫn chứng cụ thể; kết bài khái quát giá trị, liên hệ mở rộng.

Đáp án: B. Cơ sở hình thành và những biểu hiện cảm động của tình đồng chí giữa những người lính nông dân trong kháng chiến chống Pháp

Khi phân tích "Đồng chí", trọng tâm cần làm rõ là cơ sở hình thành tình đồng chí (xuất thân, lí tưởng, gian khổ chung) và những biểu hiện cảm động, giản dị mà sâu sắc của tình cảm ấy, kết tinh ở hình ảnh "đầu súng trăng treo".

Đáp án: B. Đều thể hiện khát vọng dâng hiến, hòa nhập cái riêng vào cái chung cao cả bằng thể thơ giàu nhạc điệu

Cả hai bài thơ đều thể hiện khát vọng hòa nhập, dâng hiến cái riêng (cuộc đời cá nhân) cho cái chung cao cả (đất nước, lí tưởng cách mạng, hình tượng Bác Hồ), được thể hiện qua thể thơ giàu nhạc điệu, cảm xúc chân thành.